Dobra osobiste – czym są i jak je chronić?

Pamela Rybak — Fri, 13 May 2022 21:21:24 +0000

Bardzo ciężko jest precyzyjnie zdefiniować, czym są dobra osobiste. Wynika to z faktu, że mają one charakter niematerialne. To oznacza, że nie możemy ich dotknąć, poczuć, a nawet zobaczyć. Jednakże ten rodzaj dóbr również podlega cywilnej i karnej ochronie prawnej. Bardzo cieszy nas fakt, że uznano je na tyle istotne, że podlegają ochronie.

Ponadto na mocy prawa cywilnego, każdy człowiek ma prawo do ochrony dóbr osobistych. Jest to uregulowane ustawą z dnia 23 kwietnia 1946 roku. Jednakże temat ten związany jest również z wieloma wątpliwościami, dotyczącymi tego co konkretnie oraz w jaki sposób chronimy.

Naruszenia dóbr osobistych mają istotne konsekwencje. Należy podkreślić, że owe naruszenia nie tylko dotykają sfery uczuć osoby będącej celem ataku, lecz przekładają się również też na sposób jej postrzegania w danym otoczeniu. To z kolei może mieć negatywne skutki zarówno w życiu prywatnym, jak i zawodowym danego człowieka.

Jako przedsiębiorca możesz niestety doświadczyć naruszenia Twoich dóbr osobistych, ponieważ Internet jest łatwym źródłem rozpowszechniania się negatywnych opinii, np. o prowadzonym przez Ciebie biznesie. Ponadto wiąże się to ściśle z działaniami o charakterze nieuczciwej konkurencji. Mam na myśli sytuację, gdy ktoś celowo wystawia fałszywe opinie, wystawia negatywne komentarze bądź zaniża oceny. Jednakże tego typu nieuczciwe praktyki stanowią naruszenia prawa i można się przed nimi bronić.

Przeczytaj również: Sukcesja podatkowa – wyjaśniamy

Dobra osobiste – czym są i jak je chronić?

Co tak naprawdę chronimy?

Kwestie dotyczące ochrony dóbr osobistych zawarto w art. 23 Kodeksu Cywilnego. Przepis ten głosi: Dobra osobiste człowieka, jak w szczególności zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonalizatorska, pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach.

Katalog zawarty w Kodeksie cywilnym jest katalogiem otwartym. Oznacza to, że do dóbr osobistych możesz zaliczyć również inne wartości, których nie wymieniono w Kodeksie cywilnym, natomiast które można zaliczyć do dóbr osobistych. Katalog ten może być nieustannie rozwijany za przyczyną kolejnych orzecznictw. Ponadto można go modyfikować zależnie od zmiany stosunków społecznych. Dodatkowo zapis dotyczący ochrony przewidzianej w innych przepisach oznacza, że zapisy dotyczące dóbr osobistych podlegających ochronie zawarto także między innymi w prawie prasowym.

Mimo powyższego wymienić można wartości, które w praktyce narażone są najbardziej na wszelkiego rodzaju naruszenia:

życie ludzkie,
zdrowie – zarówno fizyczne, jak i psychiczne,
godność – czyli przekonanie człowieka o własnej wartości,
nietykalność cielesna – to integralność sfery seksualnej oraz wolność cielesna,
swoboda decyzji i poglądów – wolność człowieka od ingerencji osób trzecich (również organów administracyjnych) w dokonywane przez człowieka wybory,
nazwisko i pseudonim – dobro to jest chronione przed nieuprawnionym użyciem go przez inną osobę oraz przed ujawnieniem go wbrew woli nosiciela,
wizerunek – rozumiany jako fizyczny obraz człowieka,
wolność komunikowania się i tajemnica korespondencji.

Przeczytaj: Kara umowna – co warto wiedzieć?

Chcesz założyć działalność w Krakowie?

Zadzwoń – 516 066 671

Chcesz założyć działalność w Poznaniu?

Zadzwoń – 790 840 670

Co, jeśli nasze dobra osobiste są naruszane?

Ochronę przed naruszeniami naszych dóbr osobistych zapewnia art. 24 Kodeksu Cywilnego. Stanowi on podstawę do dochodzenia roszczeń względem autora nieprawdziwych komentarzy:

§  1.  Ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia może on także żądać, ażeby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, w szczególności ażeby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie. Na zasadach przewidzianych w kodeksie może on również żądać zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany cel społeczny.
§  2.  Jeżeli wskutek naruszenia dobra osobistego została wyrządzona szkoda majątkowa, poszkodowany może żądać jej naprawienia na zasadach ogólnych.

Warte uwagi: Polski Ład wprowadza nowe obowiązki